sanati-anlamak-perspektifcilik

Sanatı Anlamak: Perspektifçilik

Perspektifçilik, mekanı tuval ya da kağıt gibi iki boyutlu bir yüzey üzerinde üçboyutluluk yanılması yaratarak göstermek için kullanılan çeşitli teknikleri kapsar. Perspektif, 15.yüzyılın ortalarında erken Rönesans’ta kuralları ve kuramlarıyla bir bütün olarak gelişti; ancak 15.yüzyılın sonunda Yüksek Rönesans’ta en yetkin sanatçılar, başta Leonardo da Vinci, hala perspektifin sınırlarını ve belirsiz kalan yanlarını araştırmayı sürdürüyorlardı.

Giotto resimlerinde mekan yanılsamasını yaratan ilk sanatçılardan biridir.Binalar öyle bir açıdan betimlenir ki, duvarlar izleyiciden uzaklaştıkça resmin “içindeki” hayali bir uzayda eğiliyormuş gibi görünürler. Giotto, benzer derinlik efektleri yaratmak için çeşitli teknikler kullanmıştır. Özellikle kuzey Avrupalı öteki sanatçılar derinliği, uzaktaki nesneleri daha küçük resmederek vermişlerdir. Perspektifteki asıl büyük yenilik Brunelleschi’nin matematiksel olarak kurulmuş perspektif deneyleri ve Alberti’nin “Resim Üzerine”De Pictura (1435 ve 36) adlı yapıtıyla gelmiştir. Her iki sanatçı da çizgisel perspektifin kuralllarını oluşturmuşlardır. Bunun için matematiksel, bilimsel, geometrik, optik perspektif ve Rönesans perspektifi gibi terimler kullanılmışsa da en yaygın kullanım çizgisel perspektiftir.

Teknik,resimde iki önemli etki yaratan ufuktaki “tek bir kaçış noktası” nı benimser. Öncelikle, resimdeki ufka doğru uzaklaşan bütün hayali ya da gerçek çizgiler tek bir kaçış noktasında yakınsarlar. İkincisi, resimde yer alan her şeyin ölçeği bu tek kaçış noktası ile ilişkili olarak çalışmak zorundadır.

Leonardo da Vinci, kendi bulduğu adla “hava perspektifi” yoluyla resimde inandırıcılığı elde eden ilk sanatçıdır. Dünyayı algılamamızda uzaktaki nesneler atmosferin yarattığı etkiyle daha soluk ve mavimsi görünürler.

Başlıca yapıtlar

Meryem’e Müjde, 1474, LEONARDO DA VINCI
Leonardo, Meryem’e Müjde’de çizgisel perspektifi dramatik ve inandırıcı bir biçimde kullanmıştır. Resimdeki her şey ufuktaki tek bir kaçış noktasına doğru uzanmaktadır. Bu, melek ve Meryem’in, çevrelerinde kesintisiz bir biçimde uzanan aynı, birleşik bir uzayı paylaştıkları izlenimini verir.

San Romano Savaşı’ndan y.1456, PAOLO UCELLO
Savaş alanının sağında ve solunda yerde uzanan mızrakların açıları, Ucello’nun uzamsal bir derinlik izlenimi yaratmaya yardımcı olacak perspektif anlayışına sahip olduğunu göstermektedir. Ancak arka plandaki figürlerin ölçekten biraz sapmış olduğu ve resmin ön plandaki harekete, uzamsal derinliği feda etme pahasına odakladığına bakılırsa, perspektifin henüz gereken birleştirici yetkinliğe ulaşmadığı söylenebilir.

Kaynak: Sanatı Anlamak / YEM Yayın

  • Facebook
  • Twitter
  • LinkedIn
  • Email
  • RSS
  • FriendFeed
  • Pinterest
||||| 0 ! |||||
Sanat içinde , , , , etiketleriyle tarihinde tarafınadan gönderildi.

Ayşin İldeş hakkında

İstanbul Bilgi Üniversitesi Reklamcılık bölümünden mezun olduktan sonra University of The Arts London ve Chelsea College’da iletişim ve medya üzerine eğitim aldı. Çeşitli yayınlarda yıllardır sanat, sinema, müzik, seyahat, dekorasyon ve gastronomi alanlarında freelance editörlük yapıyor. Kurucusu olduğu Oldmag.net'in yanı sıra, farklı markaların da iletişim planlarını ve dijital stratejilerini yönetiyor.

BUNLAR DA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR!

  • Sanatı Anlamak: Doğalcılık
    Sanatı Anlamak: DoğalcılıkDoğalcılık (Natüralizm), dünyanın en az soyutlama ya da üslupsal bozulmaya uğratılmış biçimde sunumudur. Işık ve yüzey dokusunun inandırıcı efektleri ve duyguların, ruh hallerinin araştırılmasıyla ...
  • Sanatı Anlamak: Uluslararası Gotik
    Sanatı Anlamak: Uluslararası GotikUluslararası Gotik olarak bilinen bu akım 1375-1425 yılları arasında Batı Avrupa’da revaçta olan Gotik sanatın şık bir türeviydi. Her ikisi de süsleme, motif ve renge verdikleri önemle tanımlanırla...
  • Sanatı Anlamak: Yanılsamacılık
    Sanatı Anlamak: YanılsamacılıkYanılsamacılık, Doğalcılık’ın çok özel bir türevidir. Sanatçı, izleyiciyi yanlış betimlenmiş nesneleri gerçek nesneler gibi göstererek kandırmaya çalışır. Canlı varlıklarla karıştırılacak kadar ger...
  • Sanatı Anlamak: Hümanizm
    Sanatı Anlamak: HümanizmRönesansla görünürde eş anlamlı olan, hümanizmin iki ana bileşeni vardır: Klasik dünyanın sanatlarına ve değerlerine olan ilginin yeniden canlanması ve bireyin hem kendini hem de dünyayı dinsel yan...
  • Dizginleri bırak!
    Dizginleri bırak!1948 Essex/İngiltere doğumlu sıra dışı heykeltraş Heather Jansch'ın yegâne markası, dalgaların kıyıya taşıdığı odun parçalarından yaptığı gerçek boyutlardaki at heykelleri! Londra Walthamstow ve...

Bir Cevap Yazın

E-posta hesabınız yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir


*

Şu HTML etiketlerini ve özelliklerini kullanabilirsiniz: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <strike> <strong>